Ngày xưa, có một anh nông dân hiền lành, khoẻ mạnh, đi ở cho nhà một ông phú ông giàu nứt đố đổ vách. Mọi người quen gọi anh là anh Khoai.
Anh Khoai làm việc thì khỏi chê. Trời chưa sáng anh đã ra đồng, trời tối mịt anh mới về. Cày ruộng, gánh lúa, bổ củi, việc gì anh cũng làm tất, mà chẳng bao giờ than một tiếng. Ông phú ông nhìn anh làm mà bụng mừng thầm, vì anh làm bằng ba người khác cộng lại, mà tiền công thì... ông chẳng phải trả mấy.
Lời hứa ngọt như mía lùi
Một hôm, ông phú ông gọi anh Khoai lại, vỗ vai, cười tươi rói:
"Này anh Khoai. Anh chịu khó làm cho ta thêm ba năm nữa, thật lực vào. Hết ba năm, ta sẽ gả con gái út xinh đẹp của ta cho anh, lại còn chia cho một nửa gia tài. Anh thấy thế nào?"
Anh Khoai nghe mà sướng rơn. Cô con gái út của phú ông vừa xinh vừa nết na, ai mà chẳng quý. Thế là anh dốc hết sức ra làm. Ba năm trời, anh làm quần quật, ruộng nhà phú ông cứ gọi là tốt bời bời, thóc lúa đầy bồ, trâu bò béo mượt.
Nhưng các bạn có đoán được không? Ông phú ông có bao giờ định giữ lời đâu.
Cái bẫy trong rừng sâu
Hết ba năm, thay vì gả con gái, ông phú ông lại lén hứa gả cô cho con trai một nhà giàu khác trong làng. Ông bí mật chuẩn bị đám cưới linh đình. Còn với anh Khoai, ông nghĩ ra một mưu để tống anh đi cho khuất mắt.
Ông lại gọi anh tới, làm ra vẻ nghiêm trọng:
"Anh Khoai à, muốn cưới con gái ta thì phải có lễ vật đặc biệt. Anh vào rừng, tìm cho ta một cây tre trăm đốt đem về làm đũa cho cả làng ăn cỗ. Tìm được thì cưới liền!"
Cây tre trăm đốt. Một cây tre có đúng một trăm đốt! Anh Khoai gãi đầu, nhưng vì tin lời, anh vác dao vào rừng ngay.
Anh tìm. Tìm mãi. Cây tre nào cũng chỉ vài chục đốt là hết. Anh chặt cây này, đếm; chặt cây kia, đếm; đếm tới đâu thất vọng tới đó. Trời xẩm tối, chân tay rã rời, anh ngồi phịch xuống gốc cây mà khóc. Ở làng thì cây tre trăm đốt làm gì có thật cơ chứ!
Ông Bụt và hai câu thần chú
Đúng lúc ấy, một làn khói trắng hiện ra, và một ông cụ râu tóc bạc phơ, hiền từ, bước tới. Đó chính là ông Bụt.
"Làm sao con khóc?" — ông Bụt hỏi.
Anh Khoai kể hết đầu đuôi. Ông Bụt mỉm cười:
"Tưởng gì. Con đi chặt cho đủ một trăm đốt tre rời, xếp lại đây."
Anh Khoai chặt một trăm đốt tre, xếp thành hàng dài. Ông Bụt bảo:
"Giờ con hô: Khắc nhập, khắc nhập!"
Anh Khoai hô: "Khắc nhập, khắc nhập!"
Vèo một cái — một trăm đốt tre tự động dính khịt vào nhau, nối thành một cây tre dài ơi là dài, đúng một trăm đốt! Anh Khoai reo lên vì sung sướng. Nhưng cây tre dài thế thì vác sao nổi về làng? Ông Bụt lại cười:
"Con hô tiếp: Khắc xuất, khắc xuất!"
Anh Khoai hô: "Khắc xuất, khắc xuất!"
Rắc rắc rắc — cây tre lại rời ra thành một trăm đốt như cũ. À, ra là thế! Cứ hô khắc nhập thì dính lại, hô khắc xuất thì rời ra. Anh Khoai mừng quá, cảm ơn ông Bụt rối rít, bó đống tre lại vác về.
Ông phú ông bị dính chặt
Về tới nơi, anh Khoai ngơ ngác. Nhà phú ông đèn hoa rực rỡ, cỗ bàn linh đình, khách khứa đông nghịt — thì ra đám cưới cô con gái đang diễn ra, mà chú rể lại là người khác!
Anh Khoai hiểu ra mình bị lừa. Nhưng anh không cãi cọ. Anh chỉ điềm tĩnh xếp một trăm đốt tre ra sân, rồi mời ông phú ông ra "xem lễ vật".
Ông phú ông hí hửng chạy ra, cúi xuống xem. Anh Khoai liền khẽ hô:
"Khắc nhập, khắc nhập!"
Lập tức, một trăm đốt tre dính lại thành cây — và dính luôn cả ông phú ông vào đó! Ông kêu la om sòm, giãy giụa mà không sao gỡ ra được. Nhà trai thấy vậy chạy tới kéo giúp, anh Khoai lại hô "Khắc nhập!" — thế là ông thông gia cũng dính nốt vào cây tre!
Cả hai ông nhà giàu bị dính chặt, kêu như cháy nhà, van xin anh Khoai tha cho. Ông phú ông rối rít:
"Ta xin lỗi! Ta sẽ giữ đúng lời hứa, gả con gái cho anh ngay! Tha cho ta với!"
Chờ ông hứa chắc chắn trước mặt mọi người rồi, anh Khoai mới thong thả hô:
"Khắc xuất, khắc xuất!"
Rắc một cái, hai ông rơi ra, ngồi bệt xuống đất, mặt mày bơ phờ. Trước mặt cả làng, ông phú ông không còn đường chối, đành gả cô con gái út cho anh Khoai. Hai người sống với nhau hiền hoà, hạnh phúc tới già.
Điều cây tre muốn nhắn
Các bạn nhỏ ơi, câu chuyện này vui thật đấy, nhưng nó cũng thì thầm với chúng ta một điều:
Anh Khoai được thương không phải vì anh có phép thuật — phép thuật là ông Bụt cho. Anh được thương vì anh thật thà và chịu khó. Còn ông phú ông, dù giàu đến mấy, cứ quen nuốt lời hứa, thì cuối cùng cũng bị "dính" vào chính cái mưu mẹo của mình.
Nên là, đã hứa với ai điều gì — dù là hứa với bạn bè, với ông bà, hay với bố mẹ — thì mình cố giữ cho bằng được, các bạn nhé. Giữ lời hứa, đó mới là điều quý hơn cả một cây tre trăm đốt.
Thôi, khuya rồi. Các bạn nhắm mắt lại, và thử hô khẽ trong đầu xem nào: khắc nhập... khắc xuất... Ngủ ngon nhé!